تعزیه کرمان




شبیه‌خوانی نمایشی است که براساس وقایع و پیش‌آمدهای مربوط به خاندان پیامبر (ص) شکل گرفته و موضوع رویدادهای محرم سال 61 در بسیاری از تعزیه‌نامه‌ها بصورت ویژه به آن پرداخته شده که در اصطلاح تعزیه‌خوانان به اینگونه مجالس تعزیه‌های معروف می‌گویند.


معنای لغوی تعزیه سوگواری و عزاداری است و در اصطلاح به نوعی نمایش مذهبی با آداب و رسوم و سنت‌های خاص اطلاق می‌شود و از آنجا که به خلاف معنای لغوی آن، غم‌انگیز بودن شرط اصلی تعزیه به شمار نمی‌رود و در گونه‌های اجرایی آن یکی از انواع تعزیه، تعزیه مضحک می‌باشد عنوان شبیه‌خوانی (عنوانی که بیشتر در کرمان رایج است) صحیح‌تر به نظر می‌رسد.

شبیه‌خوانی نمایشی است که براساس وقایع و پیش‌آمدهای مربوط به خاندان پیامبر (ص) شکل گرفته و موضوع رویدادهای محرم سال 61 در بسیاری از تعزیه‌نامه‌ها بصورت ویژه به آن پرداخته شده که در اصطلاح تعزیه‌خوانان به اینگونه مجالس تعزیه‌های معروف می‌گویند.

در واقع شبیه‌خوانی فقط به وقایع سوگ نمی‌پردازد بلکه وقایع شاد هم از جمله ولادت ائمه‌اطهار، غزوات صدر‌اسلام و وقایعی همچون غدیر‌خم، عروسی حضرت زهرا (س)و... را نیز در‌بر‌گرفته است.

قصص قرآنی بخش دیگری از موضوعاتی است که این هنر مذهبی به آن پرداخته است.

هنر شبیه‌خوانی مانند تئاتر دارای ارکانی است که می‌توان به تعزیه‌نامه (نسخه‌تعزیه)، موسیقی، حرکات‌نمایش، ادوات و مخاطب اشاره کرد.

در نحوه اجرا این هنر در گذشته به 3 نوع تقسیم می‌شد که عبارت بودند از دوره‌ای، مُضحک و زنانه. مجالس زنانه امروزه چندان رایج نیست اما مجالس سوگ که اجرای آنها در ایام ماه‌محرم به اوج خود می‌رسد و در طول سال به خصوص در ایام شهادت ائمه اطهار اجرا می‌شوند.

خوشبختانه اخیراً مجالس مُضحک با عنوان شبیه‌خوانی‌های شادمانه رایج شده و بسیاری از گروه‌های تعزیه کشور به تمرین و اجرای این مجالس رغبت پیدا کرده‌اند.

تعزیه‌نامه نیز از این قاعده مستثنی نبوده و دارای زمینه‌های مختلفی بوده‌اند و امروزه زمینه‌های میرعزا کاشانی و میرانجم بیشتر مورد استقبال گروه‌ها بوده‌اند ناگفته نماند بررسی نسخه‌های قدیم کرمان نشان می‌دهد که کرمان در گذشته دارای زمینه تعزیه بوده که متاسفانه امروزه گروه‌های کرمانی کمتر به تمرین و اجرای این زمینه پرداخته‌اند و به ندرت در بعضی از مناطق به این مهم اهّتمام می‌ورزند.

تعزیه اگر به صورت صحیح و یا حفظ موازین و شئونات انجام شود بسیار تاثیرگذار است.

یکی از آسیب‌هایی که می‌تواند هنر شبیه‌خوانی را تهدید کند بدعت‌هایی است که توسط برخی شبیه‌خوانان، گذاشته می‌شود یکی از ویژگی‌های اینگونه نمایش، قراردادی بودن در نحوه اجراست که متأسفانه گاهی رعایت شده و شاهد ایجاد فضای نخلستان به جای تشت آب و یا ایجاد بلندی (به عنوان تَل زینبیه) به جای چهار پایه و صندلی و همچنین گاهی گریم شبیه‌خوانان و استفاده از افکت هستیم.

تحریفات مختلفی که در بسیاری از تعزیه‌نامه  ها وجود داشته و گروه‌ها بدون توجه به این تحریفات به تمرین و اجرا می‌پردازند از دیگر آسیب‌های این هنر می‌باشد. در گذشته اگرچه نسخه‌خوان‌ها، متن خود را بر اثر تکرار حفظ بودند برای رعایت فاصله‌گذاری و نقش نگرفتن در هنگام اجرا، نسخه خود را بدست می‌گرفتند تا در تمام مدت زمان اجرا به مخاطب خود القاء کنند که شبیه‌خوان یک شخصیت هستند معمولاً اولیاء‌خوانان قبل از شروع اولین شعر خود یادآور می‌شدند که زبانحال می‌خوانند و یا فرازهایی از نسخه خود را بصورت نوحه‌سرایی می‌خواندند و اعضای گروه با سینه‌زدن و تکرار، شبیه‌خوانی را القاء می‌کردند بدون شک این‌ها آسیب‌هایی است که چنانچه گروه‌های تعزیه در رعایت آنها دقّت نکنند این هنر تأثیر خود را از دست خواهد داد.

براساس پژوهش‌های انجام‌شده سابقه تعزیه‌خوانی در مناطق مختلف استان کرمان بین 100 تا 240 سال متغیر است اگرچه شاید نتوان کرمان را به عنوان خاستگاه اصلی تعزیه ایران مطرح کرد امّا یکی از خاستگاه‌های مهم در کشور محسوب می‌شود و طی 20 سال گذشته در این عرصه در سطح استان اقداماتی انجام‌شده که می‌تواند الگویی برای سایر نقاط کشور باشد از آن جمله می‌توان به برگزاری 19 دوره سوگواره استانی تعزیه، 3 دوره سوگواره ملّی تعزیه، اوّلین دوره جشنواره شبیه‌خوانی‌های شادمانه، شکل‌گیری گروه‌های تعزیه توسط جوانان و تأسیس اولین فضای تخصصی اجرای تعزیه تحت عنوان تعزیه‌خانه کرمان (بعد از تکیه دولت) اشاره کرد.

گفتنی است فضای اجرای تعزیه در بعضی از استان‌ها‌ی کشور وجود دارد که اساساً تکیه‌هایی بوده‌اند که اختصاص به روضه‌خوانی داشته و با ساخت سکوی اجرای تعزیه در این اماکن تعزیه نیز اجرا می‌شود در حالی که تعزیه‌خانه کرمان اختصاصاً برای اجرای تعزیه ایجاد شده است.

عباس سالاری









کلمات کليدي : تعزیه کرمان

© کپی رایت توسط : تعزیه خانه کرمان (کلیه حقوق مادی و معنوی مربوط و متعلق به این سایت است.)
برداشت مطالب فقط با اجازه کتبی و ذکر منبع امکان پذیر است .

نوشته شده در تاریخ : 29 آبان ماه ، 1391 (2250 مشاهده)

[ بازگشت ]

تعزیه خانه در تلگرام

تعزیه خانه کرمان در تلگرام

آرشیو اخبار

يكشنبه، 18 شهريور ماه
· برنامه اجرایی گروه تعزیه محی آباد در محرم 1440
سه شنبه، 13 شهريور ماه
·
يكشنبه، 4 شهريور ماه
·
· «شبیه‌نامه» مرجعی کامل درباره تعزیه
سه شنبه، 30 مرداد ماه
· شب های شبیه خوانی در معزآباد
چهارشنبه، 24 مرداد ماه
· برنامه اجرائی هشتمین سوگواره تعزیه چترود
·
سه شنبه، 16 مرداد ماه
· سومین جلسه مجمع عمومی انجمن تعزیه کرمان
يكشنبه، 14 مرداد ماه
· برنامه اجرائی سیزدهمین سوگواره محی آباد
پنجشنبه، 11 مرداد ماه
· برگزاری چهار سوگواره در استقبال از ماه محرم
پنجشنبه، 14 تير ماه
· «شبیه نامه» روی پیشخوان کتاب فروشی ها
شنبه، 19 خرداد ماه
· نخستین سوگواره تعزیه فرح آباد
پنجشنبه، 10 خرداد ماه
· برنامه اجرایی سوگواره تعزیه ماه در محاق
سه شنبه، 1 خرداد ماه
· لوگوی انجمن تعزیه کرمان طراحی شد.
چهارشنبه، 26 ارديبهشت ماه
· دومین سوگواره تعزیه «ماه در محاق»
· این رشته سر دراز دارد
سه شنبه، 25 ارديبهشت ماه
· هفتمین جشنواره سراسری آیین های نمایشی رضوی
چهارشنبه، 5 ارديبهشت ماه
· کتاب فرهنگ تعزیه در جهان ایرانی منتشر شد
پنجشنبه، 30 فروردين ماه
· مهلت تشکیل پرونده برای گروه های تعزیه
جمعه، 18 اسفند ماه
· فضایی سرشار از همدلی در تعزیه کرمان
سه شنبه، 15 اسفند ماه
· تعزیه نامه شهادت حضت قاسم (ع)
دوشنبه، 14 اسفند ماه
· اساسنامه انجمن تعزیه کرمان
شنبه، 12 اسفند ماه
· دومین جلسه مجمع عمومی انجمن تعزیه کرمان
سه شنبه، 1 اسفند ماه
· سوگواره تعزیه کرمان
· اختتامیه ی سوگواره ی تعزیه کرمان
دوشنبه، 30 بهمن ماه
· اول اسفند پایان سوگواره
جمعه، 27 بهمن ماه
· وداع با پیکر شهید گمنام در سوگواره تعزیه
دوشنبه، 23 بهمن ماه
·
چهارشنبه، 18 بهمن ماه
· اجرای تعزیه در روستای دهنو
· کارگاه آموزش تعزیه
· دیدار اعضای انجمن تعزیه با مدیر کل تبلیغات
سه شنبه، 17 بهمن ماه
· سوگواره تعزیه کرمان احیا شد
دوشنبه، 16 بهمن ماه
· دیدار اعضای انجمن تعزیه با مدیر کل اوقاف
شنبه، 7 بهمن ماه
· استاد یوسف شاه حسینی درگذشت
سه شنبه، 26 دي ماه
· دیدار اعضای انجمن تعزیه با مدیرکل ارشاد
پنجشنبه، 21 دي ماه
· روز شمار شبیه خوانی به روایت هاشم فیاض
چهارشنبه، 20 دي ماه
· دغدغه‌ها برای هنری که ثبت جهانی شده است
جمعه، 24 آذر ماه
·
شنبه، 18 آذر ماه
· 22 اجرا در فصل اجرای تعزیه
شنبه، 11 آذر ماه
· احیاء سوگواره تعزیه کرمان
پنجشنبه، 25 آبان ماه
· فرهنگ تعزیه در جهان ایرانی
جمعه، 14 مهر ماه
· اجرای مجلس عاشورا در عاشورای 1439
چهارشنبه، 22 شهريور ماه
· سامانه پیام کوتاه تعزیه خانه کرمان
· آشنایی با مبانی شبیه‌خوانی
چهارشنبه، 1 شهريور ماه
· دوازدهمین سوگواره تعزیه محی آباد
يكشنبه، 29 مرداد ماه
· مراسم تعزیه خوانی در شهرستان زرند
چهارشنبه، 28 تير ماه
· «مهمانی امام حسین (ع)» در جشنواره نمایش
شنبه، 24 تير ماه
· هفتمین سوگواره تعزیه چترود برگزار می شود.
شنبه، 27 خرداد ماه
· رییس و نایب رییس انجمن تعزیه کرمان شناخته شد
پنجشنبه، 25 خرداد ماه
· نتایج انتخابات هیئت مدیره انجمن تعزیه کرمان

مطالب قدیمی تر

مقالات

· آسیب شناسی تعزیه
· یادداشتی بر موسیقی تعزیه/سدعظیم موسوی
· تعزيه و شبيه خواني
· سوگ سیاوش/یدالله آقاعباسی
· هاشم فیاض...
· تعزیه، ‌نمایش‌ كامل ‌‌ایرانی/دكتر اردشیر صالح‌پور
· تعزیه و تاریخچه آن نزد خاورشناسان/ داوود حاتمی
· در آمدي بر تعزيه و تعزيه خواني/اسماعیل مجللی
· تعزيه و شبيه خوانى /جواد محدثى
· نوشتاری در باب تعزیه /دکتر عبدالحسین زرّین کوب
· تعزیه هنری نمایشی، بیانگر واقعه جانگداز کربلا
· تاريخ معماري حرم امام حسين (ع) /اسماعیل مجللی
· تعزيه/کیوان پهلوان
· نگاهي به عاشورا پژوهي در غرب/عبدالحسين حاجى ابوالحسنى و محمد نورى
· تعزیه و تئاتر/اسماعیل مجللی
· تعزيه خوان ها ، راويان موسيقي آوازي/محمدجواد بشارتی
· نگاهي به تعزيه و آسيب شناسي آن در ايران امروز /کیوان پهلوان
· تعزیه و سینما/اسماعیل مجللی
· پیدایش موسیقی در تعزیه
· اصطلاحات رایج در تعزیه
· متادرام در تعزیه/فرید میرشکار
· تعزیتی بر مجالس شبیه خوانی/هومن نجفیان
· تاثیر امام رضا بر فرهنگ و هنر ایرانی /اسماعیل مجللی
· کند و کاوی در هنر شبیه خوانی/علی اکبر خلعتبری/هوشنگ سامانی
· مقایسه بخش هایی از نسخه های تعزیه حر در اراک و یالرود نور/علی اکبر خلعتبری
· بازی در بازی
· نگاهي به مصرع خواني )پرسش و پاسخ( در هنر شبيه خواني
· مردم شناسی مراسم شبیه خوانی ( تعزیه )/مسعود گنجعلیخان حاکمی
· تعزیه کرمان
· هنر عشق /وحید کیارسی
· تعزیه؛ جلوه‌ی ناب هنر آئینی/وحید کیاسری
· جستاری بر میراث نیاکا‌ن‌مان /سیاوش قائدی
· تضاد و تقابل در لباس تعزیه
· در آمدی بر تعزیه و تعزیه خوانی

جدیدترین تصاویر





















پیام اهل خانه

ارشيو پيغام کوتاه   

 

کاربران برتر

MemberPoints
1: asad153528
2: Fatemeh83820
3: ahmadi11457
4: sss9795
5: salari1367
6: erfan782
7: iranmenesh746
8: jopar701
9: habib650
10: farahbakhsh650
Learn more
Top 50 Users

عضويت سريع

شناسه :
نام اصلي:
ايميل:
تايپ مجدد:
گذرواژه:
تايپ مجدد:
 

سفارش تبليغات

ورود:
رمز عبور:
 

محل تبلیغات شما

محل تبلیغات شما





محل تبلیغات شما

محل تبلیغات شما





محل تبلیغات شما

محل تبلیغات شما