اصطلاحات رایج در تعزیه




تعزیه که آن را شبیه خوانی نیز می نامند مهم ترین نمایش پس از اسلام است که ریشه در آئین سوگ سیاوش دارد.


تعزیه که آن را شبیه خوانی نیز می نامند مهم ترین نمایش پس از اسلام است که ریشه در آئین سوگ سیاوش دارد.

تاریخچه و سیر تحول تعزیه

۱) آل بویه : به گفته مورخان در دوره معزالدوله احمد بن بویه در قرن چهارم دستور داده شد تا مردم به عزاداری سیدالشهدا بپردازند.از این دوره دسته های عزاداری و نوحه خوانی رایج شد و پایه های نمایش شبیه گردانی ایران گذاشته شد.
۲) صفویه: بیشترین رواج خود را با حمایت دولت و حکومت صفویان پیدا کرد.این دوره را دوره ی شکوفایی تعزیه می دانند.در این دوره با رواج شیعه گری و دلایلی مانند روضه خوانی و حمله خوانی تعزیه از حمایت بیشتری برخوردار شد.
۳) قاجاریه : تعزیه در زمان ناصرالدین شاه به اوج تکامل رسید و تا زمان مشروطیت در اوج ماند.تکیه ی دولت در زمان ناصرالدین شاه به تقلید از تماشاخانه ی اپرهال انگلستان ساخته شد که ابتدا به منظور یک سالن تئاتر ساخته شد اما با مخالفت هایی که بود به تکیه تبدیل شد. از دیگر تکیه های معروف آن زمان تکیه ی معاون الملک در کرمانشاه بود.
۴) پهلوی :در آغاز دیکتاتوری رضا شاه اجرای تعزیه و روضه خوانی ممنوع شد و با تخریب تکیه ی دولت به دستور رضا شاه تعزیه رو به افول رفت.

اصطلاحات و واژه های رایج در تعزیه

شبیه گردانی: نمایش تعزیه
شبیه : بازیگر تعزیه
مقتل نویس: نویسنده نسخه و متن نمایش تعزیه
معین البکا : کارگردان تعزیه
ناظم البکا : دستیار کارگردان تعزیه
بانی : سرمایه گذار و تهیه کننده
فرد : نسخه و متن نمایشنامه تعزیه
بچه خوان :کسی که به جای دو طفلان مسلم می خواند
زینب خوان : بازیگر مرد جوانی که در نقش حضرت زینب بازی می کند
رجز خوانی: هنگامی که اولیا (خاندان پیامبر)و اشقیا (مخالفان پیامبر)در مقابل هم از افتخارات و اصل و نسب خود حرف می زنند.
اشتلم خوانی : یا پهلوان خوانی هنگامی که اشقیا با بیان غلو شده گفتگوهایشان را بیان می کنند در حالی که اولیا در یک دستگاه موسیقی گفتگو را به آواز بیان می کنندکه به آن تحریر کردن می گویند.
موالف خوان: شخصی که در نقش اولیا بازی می کند.
دستگاه : هر تعزیه ی کامل را یک دستگاه یا مجلس گویند.

ساز های تعزیه

انتخاب سازهای تعزیه با موقعیت صحنه ها ارتباط دارد:
۱) طبل: جنگ و جشن و سرور در خیمه ی اشقیا
۲) دهل: تعویض صحنه ها
۳) نقاره : گرد آوری مردم به هنگام جنگ یا شادی
۴) کرنا : جنگ و گرد آوری جمعیت
۵) شیپور : نبرد که به همراه سنج ایجاد هیجان می کند.
۶) سنج: به هنگام جنگ و نبرد
۷) بوق : در جمع آوری مردم و تقطیع و تعویض صحنه ها
۸) نی : برای سوال و جواب اولیا
۹) سرنا : هنگام جشن و سرور
۱0) قره نی: در مجالس عروسی و جشن.









کلمات کليدي : اصطلاحات رایج در تعزیه

© کپی رایت توسط : تعزیه خانه کرمان (کلیه حقوق مادی و معنوی مربوط و متعلق به این سایت است.)
برداشت مطالب فقط با اجازه کتبی و ذکر منبع امکان پذیر است .

نوشته شده در تاریخ : 15 شهريور ماه ، 1389 (3470 مشاهده)

[ بازگشت ]

تعزیه خانه در تلگرام

تعزیه خانه کرمان در تلگرام

آرشیو اخبار

چهارشنبه، 4 مهر ماه
· اجرای تعزیه در حرم مطهر امامزاده حسین
جمعه، 30 شهريور ماه
· مراسم شام غریبان 1440
· اجرای مجلس شهادت امام در عاشورای 1440
سه شنبه، 27 شهريور ماه
·
جمعه، 23 شهريور ماه
·
·
دوشنبه، 19 شهريور ماه
· برنامه اجرایی گروه کهنوج معزآباد در محرم 1440
· ده مجلس تعزیه در دهه اول محرم
يكشنبه، 18 شهريور ماه
· برنامه اجرایی گروه تعزیه محی آباد در محرم 1440
سه شنبه، 13 شهريور ماه
· سوگواره تعزیه کهنو و معزآباد
يكشنبه، 4 شهريور ماه
·
· «شبیه‌نامه» مرجعی کامل درباره تعزیه
سه شنبه، 30 مرداد ماه
· شب های شبیه خوانی در معزآباد
چهارشنبه، 24 مرداد ماه
· برنامه اجرائی هشتمین سوگواره تعزیه چترود
· سیزدهمین سوگواره تعزیه محی آباد
سه شنبه، 16 مرداد ماه
· سومین جلسه مجمع عمومی انجمن تعزیه کرمان
يكشنبه، 14 مرداد ماه
· برنامه اجرائی سیزدهمین سوگواره محی آباد
پنجشنبه، 11 مرداد ماه
· برگزاری چهار سوگواره در استقبال از ماه محرم
پنجشنبه، 14 تير ماه
· «شبیه نامه» روی پیشخوان کتاب فروشی ها
شنبه، 19 خرداد ماه
· نخستین سوگواره تعزیه فرح آباد
پنجشنبه، 10 خرداد ماه
· برنامه اجرایی سوگواره تعزیه ماه در محاق
سه شنبه، 1 خرداد ماه
· لوگوی انجمن تعزیه کرمان طراحی شد.
چهارشنبه، 26 ارديبهشت ماه
· دومین سوگواره تعزیه «ماه در محاق»
· این رشته سر دراز دارد
سه شنبه، 25 ارديبهشت ماه
· هفتمین جشنواره سراسری آیین های نمایشی رضوی
چهارشنبه، 5 ارديبهشت ماه
· کتاب فرهنگ تعزیه در جهان ایرانی منتشر شد
پنجشنبه، 30 فروردين ماه
· مهلت تشکیل پرونده برای گروه های تعزیه
جمعه، 18 اسفند ماه
· فضایی سرشار از همدلی در تعزیه کرمان
سه شنبه، 15 اسفند ماه
· تعزیه نامه شهادت حضت قاسم (ع)
دوشنبه، 14 اسفند ماه
· اساسنامه انجمن تعزیه کرمان
شنبه، 12 اسفند ماه
· دومین جلسه مجمع عمومی انجمن تعزیه کرمان
سه شنبه، 1 اسفند ماه
· سوگواره تعزیه کرمان
· اختتامیه ی سوگواره ی تعزیه کرمان
دوشنبه، 30 بهمن ماه
· اول اسفند پایان سوگواره
جمعه، 27 بهمن ماه
· وداع با پیکر شهید گمنام در سوگواره تعزیه
دوشنبه، 23 بهمن ماه
·
چهارشنبه، 18 بهمن ماه
· اجرای تعزیه در روستای دهنو
· کارگاه آموزش تعزیه
· دیدار اعضای انجمن تعزیه با مدیر کل تبلیغات
سه شنبه، 17 بهمن ماه
· سوگواره تعزیه کرمان احیا شد
دوشنبه، 16 بهمن ماه
· دیدار اعضای انجمن تعزیه با مدیر کل اوقاف
شنبه، 7 بهمن ماه
· استاد یوسف شاه حسینی درگذشت
سه شنبه، 26 دي ماه
· دیدار اعضای انجمن تعزیه با مدیرکل ارشاد
پنجشنبه، 21 دي ماه
· روز شمار شبیه خوانی به روایت هاشم فیاض
چهارشنبه، 20 دي ماه
· دغدغه‌ها برای هنری که ثبت جهانی شده است
جمعه، 24 آذر ماه
·
شنبه، 18 آذر ماه
· 22 اجرا در فصل اجرای تعزیه
شنبه، 11 آذر ماه
· احیاء سوگواره تعزیه کرمان
پنجشنبه، 25 آبان ماه
· فرهنگ تعزیه در جهان ایرانی
جمعه، 14 مهر ماه
· اجرای مجلس عاشورا در عاشورای 1439

مطالب قدیمی تر

مقالات

· آسیب شناسی تعزیه
· یادداشتی بر موسیقی تعزیه/سدعظیم موسوی
· تعزيه و شبيه خواني
· سوگ سیاوش/یدالله آقاعباسی
· هاشم فیاض...
· تعزیه، ‌نمایش‌ كامل ‌‌ایرانی/دكتر اردشیر صالح‌پور
· تعزیه و تاریخچه آن نزد خاورشناسان/ داوود حاتمی
· در آمدي بر تعزيه و تعزيه خواني/اسماعیل مجللی
· تعزيه و شبيه خوانى /جواد محدثى
· نوشتاری در باب تعزیه /دکتر عبدالحسین زرّین کوب
· تعزیه هنری نمایشی، بیانگر واقعه جانگداز کربلا
· تاريخ معماري حرم امام حسين (ع) /اسماعیل مجللی
· تعزيه/کیوان پهلوان
· نگاهي به عاشورا پژوهي در غرب/عبدالحسين حاجى ابوالحسنى و محمد نورى
· تعزیه و تئاتر/اسماعیل مجللی
· تعزيه خوان ها ، راويان موسيقي آوازي/محمدجواد بشارتی
· نگاهي به تعزيه و آسيب شناسي آن در ايران امروز /کیوان پهلوان
· تعزیه و سینما/اسماعیل مجللی
· پیدایش موسیقی در تعزیه
· اصطلاحات رایج در تعزیه
· متادرام در تعزیه/فرید میرشکار
· تعزیتی بر مجالس شبیه خوانی/هومن نجفیان
· تاثیر امام رضا بر فرهنگ و هنر ایرانی /اسماعیل مجللی
· کند و کاوی در هنر شبیه خوانی/علی اکبر خلعتبری/هوشنگ سامانی
· مقایسه بخش هایی از نسخه های تعزیه حر در اراک و یالرود نور/علی اکبر خلعتبری
· بازی در بازی
· نگاهي به مصرع خواني )پرسش و پاسخ( در هنر شبيه خواني
· مردم شناسی مراسم شبیه خوانی ( تعزیه )/مسعود گنجعلیخان حاکمی
· تعزیه کرمان
· هنر عشق /وحید کیارسی
· تعزیه؛ جلوه‌ی ناب هنر آئینی/وحید کیاسری
· جستاری بر میراث نیاکا‌ن‌مان /سیاوش قائدی
· تضاد و تقابل در لباس تعزیه
· در آمدی بر تعزیه و تعزیه خوانی

جدیدترین تصاویر





















پیام اهل خانه

ارشيو پيغام کوتاه   

 

کاربران برتر

MemberPoints
1: asad153528
2: Fatemeh83820
3: sss16939
4: ahmadi11457
5: salari1367
6: erfan782
7: iranmenesh746
8: jopar701
9: habib650
10: farahbakhsh650
Learn more
Top 50 Users

عضويت سريع

شناسه :
نام اصلي:
ايميل:
تايپ مجدد:
گذرواژه:
تايپ مجدد:
 

سفارش تبليغات

ورود:
رمز عبور:
 

محل تبلیغات شما

محل تبلیغات شما





محل تبلیغات شما

محل تبلیغات شما





محل تبلیغات شما

محل تبلیغات شما