اصطلاحات رایج در تعزیه




تعزیه که آن را شبیه خوانی نیز می نامند مهم ترین نمایش پس از اسلام است که ریشه در آئین سوگ سیاوش دارد.


تعزیه که آن را شبیه خوانی نیز می نامند مهم ترین نمایش پس از اسلام است که ریشه در آئین سوگ سیاوش دارد.

تاریخچه و سیر تحول تعزیه

۱) آل بویه : به گفته مورخان در دوره معزالدوله احمد بن بویه در قرن چهارم دستور داده شد تا مردم به عزاداری سیدالشهدا بپردازند.از این دوره دسته های عزاداری و نوحه خوانی رایج شد و پایه های نمایش شبیه گردانی ایران گذاشته شد.
۲) صفویه: بیشترین رواج خود را با حمایت دولت و حکومت صفویان پیدا کرد.این دوره را دوره ی شکوفایی تعزیه می دانند.در این دوره با رواج شیعه گری و دلایلی مانند روضه خوانی و حمله خوانی تعزیه از حمایت بیشتری برخوردار شد.
۳) قاجاریه : تعزیه در زمان ناصرالدین شاه به اوج تکامل رسید و تا زمان مشروطیت در اوج ماند.تکیه ی دولت در زمان ناصرالدین شاه به تقلید از تماشاخانه ی اپرهال انگلستان ساخته شد که ابتدا به منظور یک سالن تئاتر ساخته شد اما با مخالفت هایی که بود به تکیه تبدیل شد. از دیگر تکیه های معروف آن زمان تکیه ی معاون الملک در کرمانشاه بود.
۴) پهلوی :در آغاز دیکتاتوری رضا شاه اجرای تعزیه و روضه خوانی ممنوع شد و با تخریب تکیه ی دولت به دستور رضا شاه تعزیه رو به افول رفت.

اصطلاحات و واژه های رایج در تعزیه

شبیه گردانی: نمایش تعزیه
شبیه : بازیگر تعزیه
مقتل نویس: نویسنده نسخه و متن نمایش تعزیه
معین البکا : کارگردان تعزیه
ناظم البکا : دستیار کارگردان تعزیه
بانی : سرمایه گذار و تهیه کننده
فرد : نسخه و متن نمایشنامه تعزیه
بچه خوان :کسی که به جای دو طفلان مسلم می خواند
زینب خوان : بازیگر مرد جوانی که در نقش حضرت زینب بازی می کند
رجز خوانی: هنگامی که اولیا (خاندان پیامبر)و اشقیا (مخالفان پیامبر)در مقابل هم از افتخارات و اصل و نسب خود حرف می زنند.
اشتلم خوانی : یا پهلوان خوانی هنگامی که اشقیا با بیان غلو شده گفتگوهایشان را بیان می کنند در حالی که اولیا در یک دستگاه موسیقی گفتگو را به آواز بیان می کنندکه به آن تحریر کردن می گویند.
موالف خوان: شخصی که در نقش اولیا بازی می کند.
دستگاه : هر تعزیه ی کامل را یک دستگاه یا مجلس گویند.

ساز های تعزیه

انتخاب سازهای تعزیه با موقعیت صحنه ها ارتباط دارد:
۱) طبل: جنگ و جشن و سرور در خیمه ی اشقیا
۲) دهل: تعویض صحنه ها
۳) نقاره : گرد آوری مردم به هنگام جنگ یا شادی
۴) کرنا : جنگ و گرد آوری جمعیت
۵) شیپور : نبرد که به همراه سنج ایجاد هیجان می کند.
۶) سنج: به هنگام جنگ و نبرد
۷) بوق : در جمع آوری مردم و تقطیع و تعویض صحنه ها
۸) نی : برای سوال و جواب اولیا
۹) سرنا : هنگام جشن و سرور
۱0) قره نی: در مجالس عروسی و جشن.









کلمات کليدي : اصطلاحات رایج در تعزیه

© کپی رایت توسط : تعزیه خانه کرمان (کلیه حقوق مادی و معنوی مربوط و متعلق به این سایت است.)
برداشت مطالب فقط با اجازه کتبی و ذکر منبع امکان پذیر است .

نوشته شده در تاریخ : 15 شهريور ماه ، 1389 (3109 مشاهده)

[ بازگشت ]

تعزیه خانه در تلگرام

تعزیه خانه کرمان در تلگرام

مقالات

· آسیب شناسی تعزیه
· یادداشتی بر موسیقی تعزیه/سدعظیم موسوی
· تعزيه و شبيه خواني
· سوگ سیاوش/یدالله آقاعباسی
· هاشم فیاض...
· تعزیه، ‌نمایش‌ كامل ‌‌ایرانی/دكتر اردشیر صالح‌پور
· تعزیه و تاریخچه آن نزد خاورشناسان/ داوود حاتمی
· در آمدي بر تعزيه و تعزيه خواني/اسماعیل مجللی
· تعزيه و شبيه خوانى /جواد محدثى
· نوشتاری در باب تعزیه /دکتر عبدالحسین زرّین کوب
· تعزیه هنری نمایشی، بیانگر واقعه جانگداز کربلا
· تاريخ معماري حرم امام حسين (ع) /اسماعیل مجللی
· تعزيه/کیوان پهلوان
· نگاهي به عاشورا پژوهي در غرب/عبدالحسين حاجى ابوالحسنى و محمد نورى
· تعزیه و تئاتر/اسماعیل مجللی
· تعزيه خوان ها ، راويان موسيقي آوازي/محمدجواد بشارتی
· نگاهي به تعزيه و آسيب شناسي آن در ايران امروز /کیوان پهلوان
· تعزیه و سینما/اسماعیل مجللی
· پیدایش موسیقی در تعزیه
· اصطلاحات رایج در تعزیه
· متادرام در تعزیه/فرید میرشکار
· تعزیتی بر مجالس شبیه خوانی/هومن نجفیان
· تاثیر امام رضا بر فرهنگ و هنر ایرانی /اسماعیل مجللی
· کند و کاوی در هنر شبیه خوانی/علی اکبر خلعتبری/هوشنگ سامانی
· مقایسه بخش هایی از نسخه های تعزیه حر در اراک و یالرود نور/علی اکبر خلعتبری
· بازی در بازی
· نگاهي به مصرع خواني )پرسش و پاسخ( در هنر شبيه خواني
· مردم شناسی مراسم شبیه خوانی ( تعزیه )/مسعود گنجعلیخان حاکمی
· تعزیه کرمان
· هنر عشق /وحید کیارسی
· تعزیه؛ جلوه‌ی ناب هنر آئینی/وحید کیاسری
· جستاری بر میراث نیاکا‌ن‌مان /سیاوش قائدی
· تضاد و تقابل در لباس تعزیه
· در آمدی بر تعزیه و تعزیه خوانی

پیام اهل خانه

ارشيو پيغام کوتاه   

 

سفارش تبليغات

ورود:
رمز عبور:
 

نظرسنجی

نظر شما درباره سایت

خیلی عالیه
میتونه بهتر باشه
جای کار داره
بهترین سایته
نظری ندارم!



نتایج
نظرسنجی ها

تعداد آراء: 166
نظرات : 784

محل تبلیغات شما

محل تبلیغات شما





محل تبلیغات شما

محل تبلیغات شما





محل تبلیغات شما

محل تبلیغات شما